Bir motoru panoya bağlarken üç şeye karar verilir: motorun çektiği akım, bu akıma uygun sigorta ve motoru açıp kapatacak kontaktör. Hesap basittir; ama kalkış akımı yüzünden sigorta, anma akımından belirgin büyük seçilir.
1. Anma akımı
Üç fazlı motorun anma akımı:
In = P / (√3 × U × cos φ × η)
P motor gücü (W), U hatlar arası gerilim, cos φ güç katsayısı, η verimdir. En doğru değer motor etiketinde yazan akımdır; etiket yoksa formül kullanılır.
Örnek: 11 kW, 400 V, cos φ = 0,85, η = 0,90 → In = 11.000 / (1,732 × 400 × 0,85 × 0,90) = 20,8 A.
2. Sigorta
Motor kalkarken anma akımının birkaç katını çeker. Bu yüzden gG sigorta, doğrudan yolda yaklaşık 2 × In'e göre seçilir: 20,8 × 2 = 41,6 A → bir üstteki standart değer 50 A. Yıldız-üçgende katsayı yaklaşık 1,6, yumuşak yolvericide 1,6, sürücüde 1,5 alınır. Bunlar kılavuz değerlerdir; ekipman üreticisinin tablosu esastır.
3. Kontaktör ve termik röle
Kontaktörün AC-3 akımı motor akımından büyük olmalıdır: 20,8 A için 25 A. Termik röle motor etiket akımına ayarlanır; aşırı yük korumasını sigorta değil röle yapar.
Hızlı tablo (400 V, doğrudan yol, cos φ 0,85, η 0,90)
| Güç (kW) | In (A) | gG sigorta (A) | AC-3 kontaktör (A) |
|---|---|---|---|
| 1,5 | 2,8 | 6 | 9 |
| 3 | 5,7 | 16 | 9 |
| 5,5 | 10,4 | 25 | 12 |
| 11 | 20,8 | 50 | 25 |
| 22 | 41,5 | 100 | 50 |
| 37 | 69,8 | 160 | 80 |
Yıldız-üçgen örneği
30 kW, cos φ = 0,88, η = 0,92 → In = 53,5 A. Sigorta 100 A gG; ana ve üçgen kontaktörü en az 0,58 × In = 31 → 32 A, yıldız kontaktörü en az 0,33 × In = 17,6 → 18 A; termik röle 0,58 × In ≈ 31 A'e ayarlanır.
Sık yapılan hatalar
- Sigortayı anma akımına eşit seçmek: motor kalkışta sigortayı attırır.
- Termik röleyi sigorta değerine ayarlamak: röle motor akımına ayarlanmalıdır.
- Kabloyu sigortadan seçmek: kablo motor akımına ve gerilim düşümüne göre seçilir.
Hızlı hesap
Motor Akımı, Sigorta ve Kontaktör Seçimi aracıyla güç, gerilim ve yolverme tipini girerek tüm değerleri bir arada görebilirsiniz. Kablo için Kablo Kesiti ve Gerilim Düşümü aracına bakın.